Шығыс Қазақстан облысы — биологиялық әртүрлілікке ең бай аймақтардың бірі. Мұнда Алтай мен Саян тау жүйелерінің бірегей экожүйелері шоғырланған. Бұл аймақта Қазақстанның Қызыл кітабына енген көптеген сирек кездесетін және жойылып бара жатқан түрлер мекендейді. Табиғи тепе- теңдікті сақтау үшін осы түрлерді зерттеу мен қорғау өте маңызды
ÂCTčtŃ čtyrčtLlJbl (Rheum altaicum) I. Өсімдік әлемі Алтай рауғашы ( Rheum altaicum )
I Алтай рау ғ ашыны ң сипаттамасы Түрдің ерекшелігі Алтай рауғашы — реликті, көпжылдық шөптесін өсімдік. Ол Алтай тауларының эндемигі болып табылады. Биіктігі 1 метрге дейін жетеді. Сабағы қуыс, түбінде ірі жапырақтары болады. Тамырсабағы емдік қасиеттерге ие.
Экологиялы қ ортасы Алтай рауғашы теңіз деңгейінен 1500-2500 метр биіктіктегі субальпілік және альпілік белдеулерде өседі. Негізінен жартасты беткейлер мен қиыршық тасты жерлерді ұнатады. К ө бею ерекшелігі Маусым- шілде айларында г ү лдейді. Жемістері шілде- тамыз айларында піседі. Т v қ ым арқылы жане вегетативті жолмен к ө бейеді. Ө те баяу ө сетін ө сімдік.
Сирек кездесетін т ү р Алтай рауғашы Қазақстанның Қызыл кітабына " сирек кездесетін " ( II санат ) ретінде енгізілген. Негізгі шектеуші факторлар : Халықтың тамырсабақтарды заңсыз жинауы ( медициналық мақсатта ). Мал жайылымының әсері. Табиғи ортасының өзгеруі.
Ілбіс — Қар барысы ( Panthera uncia) )
Ілбіс немесе Қар барысы — Шығыс Қазақстанның биік таулы аймақтарының ең жұмбақ әрі сырбаз жыртқышы. Ол — тау экожүйесінің денсаулығының индикаторы. ШҚО-да бұл аң негізінен Катонқарағай ұлттық паркінде, Марқакөл және Батыс Алтай қорықтарында кездеседі
Мекені Теңіз деңгейінен 3000-5000 метр биіктіктегі мәңгі мұздақтар мен жартастарды мекендейді.. Қ орегі Негізгі қорегі — тау ешкілері мен арқарлар. Сондай-ақ суырлар мен құстарды аулайды. Қ ауіптер Браконьерлік, қоректік базаның азаюы және климаттың өзгеруі басты қауіп болып табылады..
2018 2020 2022 2023 2024 (болжам) ШК,О - даFы ілбіс саныны ң ө суі қ оргалатын аума қ тардаFы қ ата ң ба қы лау д ы ң нә тижесі (шартты деректер).
1978 ж. Каза қ станны ң К,ызыл кітабына ал ғ аш рет енгізілді. 2001 ж. Катон қ ара ғ ай мемлекеттік ултты қ таби ғ и паркі қ урылды. 2015 ж. Фототуза қт ар ар қ ылы ілбіс мониторингі к ү шейтілді. Болаша қ Халы қ аралы қ "Snow Leopard Trust" жобаларымен жумыс.
Назарлары ң ыз ғ а ра х мет ! Дайында Ғ ан : Табыс Мөлдір Ш Қ О таби Ғ атын бірге са қ тай мыз !
