1-тапсырма. Берілген пікірлерге сүйене отырып, өзіндік сын-пікіріңізді жазыңыз. 1-пікір: “Бақытсыз Жамал” – Қазақстандағы роман жанрының көшбасшысы. /Ш.Елеукенов/ 2-пікір: Дулатов роман өзегіне шындықты негіз еткен, мұнда халық тұрмысының жанды суреті бар. /С.Сәдуақасов/ Дескриптор: 1. Пікірлерді түсінеді; 2. Өз пікірін жазады.
Өзіңді тексер! Иә, бұл романды қазақ проза жанрының басы деуге болады. Себебі әлі роман қалыптаспаған кезде жаңадан жол салу оңай шаруа емес деп есептеймін. Бұл-ерлік! Сол кездегі қазақ ауылындағы ащы шындықты анық көрсете білген. Қазақ қыздарының тағдырына жаны ашыған адамның айқайы сезіледі. Ауыл тұрмысының бет бейнесін көз алдыңа әкеледі.
2-тапсырма. 3-пікір: Меніңше, Міржақыптың “Бақытсыз Жамалы” да есірмеген ескі мұраның бірі. Бақытсыз Жамал-сүйгеніне тие алмаған қазақтың бірі. Оны бақытсыз еткен-малына сенген таз Жұман... В.А. Гордлевский
Өзіңді тексер! “Бақытсыз Жамал”-өлмейтін мұра. Жамал сияқты қаншама қыздар сүйгеніне қосыла алмай жапа шекті. Оның себебі сол кездегі салт-дәстүр-”қалың мал”. Сәрсенбайдың мансапқорлығы ақырында өз қызының өліміне әкеліп соқты. Надан таз Жұманның жасаған істері нағыз көрсоқырлықтың белгісі деп есептеймін.
3-тапсырма. “ Қазақ әдебиетіндегі М. Дулатовтың романынан соң жазылған туындыларға алғашқы үлгіден үйрену әрі белгілі өрнекті қайталамауға талпыныс мол. Егер олар жеткен деңгей биік болса, әдеби жеңістің тұғыры “Бақытсыз Жамал” екені даусыз” /Б. Майтанов/
Өзіңді тексер! Әрине, нені болса да бастау қиын. Әлі жол салынбаған жермен жүру оңай емес. Бұл роман проза жанрының бағдаршамы болды. Міржақып салған сара жолдан соң көптеген көркем романдар дүниеге келді. Демек, “Бақытсыз Жамал омандардың алғашқы қарлығашы деп есептеймін.
Секілді райхан гүл бақшадағы, Уылжып жігіттіктің тұрған шағы Таба алмай айтар орын жүруші едің, Естіртші жас елдердің болсаәні. Нақышпен сандуғаштай жүз құбылтып, Даусыңды түрлендірсең келер сәні. Жастыққа сауық-сайран еткен күнің Емес пе жігіттіктің раушаны ? Жақсы қыз баға жетпес бір гауһар тас Он алты, он жетіге жеткенде жас Жәннаттың пісіп тұрған алмасындай Қол жетпес, қандай жігіт ләззат алмас Сұлу қыз рақаттың кілті емес пе ? Қолына түсіре алсаң, бардағы аш. Тізілген меруерттей отыз тісі . Нұрлы жүз, жайнаған кѳз, қиылған қас.
Секілді райхан гүл ( теңеу ) бақшадағы, Уылжып жігіттіктің тұрған шағы Таба алмай айтар орын жүруші едің, Естіртші жас елдердің болсаәні. (инверсия) Нақышпен сандуғаштай ( теңеу ) жүз құбылтып, Даусыңды түрлендірсең келер сәні. Жастыққа сауық-сайран еткен күнің Емес пе жігіттіктің раушаны ? Жақсы қыз баға жетпес бір гауһар тас (эпитет) Он алты, он жетіге жеткенде жас Жәннаттың пісіп тұрған алмасындай ( теңеу ), Қол жетпес, қандай жігіт ләззат алмас Сұлу қыз рақаттың кілті емес пе ? Қолына түсіре алсаң, бардағы аш. Тізілген меруерттей отыз тісі ( теңеу ) . Нұрлы жүз, жайнаған кѳз, қиылған қас (эпитет).
